Albert Speer (1905) opgegroeid in Duitsland als zoon en kleinzoon van architecten, volgde een opleiding tot architect in Karlsruhe en later aan de Technische Hogeschool in München. Uiteindelijk werd Speer toegelaten aan de Technische Hogeschool in Berlijn-Charlottenburg onder het seminarie van Heinrich Tessenow, een architect van de behoudende school.
Door onder andere de gemeenschappelijk gedeelde interesse in architectuur raken Albert Speer en Adolf Hitler bevriend. In eerste instantie is Speer niet sterk geïnteresseerd in politiek. Toch krijgt hij meer belangstelling nadat hij een toespraak van Hitler in 1930 heeft bezocht in Berlijn. In 1931 wordt Speer lid van de NSDAP. Speer vestigt als architect en wordt in 1933 gevraagd de meivieringen van de partij vorm te geven op het Neurenberg terrein. Speer's ontwerp bestaat uit zoeklichten die recht omhoog schijnen zodat een 'koepel van licht' boven het veld ontstaat. Hitler was erg onder de indruk en als snel werd Speer hofarchitect van Hitler. Uiteindelijk zijn Albert Speer zijn ideeën schijnbaar allemaal gebaseerd op de ideeën van de Führer.
ontwerp Albert Speer voor meivieringen van de NSDAP in 1933
Opmerkelijk lijkt dat de situatie in Duitsland voor W.O.II, niet zo sterk verscheelt met die van de huidige situatie in Nederland:
- Duitsland en de hele wereld stonden in het teken van een economische crisis door het instorten van de financiële markten
- De Duitse cultuur voelde zich verloren na het verliezen van W.O.I. door een onderschatting van de technische mogelijkheden. Het aanzien dat het intellectueel en cultureel hoogstaande Duitsland had, was geschaad.
- Met de moderniteit raakten de Duitsers in een nog sterkere identiteitscrisis omdat het leven minder houvast bood, bijvoorbeeld door het minder naar de kerk gaan.
Tussen W.O.I en W.O.II was de Duitse bevolking opzoek naar hun trots, de mens wilde ergens bij horen! Toen stond een leider op die de bevolking ervan overtuigde dat hij Duitsland een nieuwe, betere toekomst zou brengen, Adolf Hitler bracht het nationaal socialisme in Duitsland. Hitler wist wat hij moest doen om kiezers te aan te trekken. Hij wilde de Duitse mythe terug laten keren, en dat is wat men wilde. Moderne abstracte kunt, bijvoorbeeld het Bauhaus noemde hij ontaarde kunst. Hij bedoelde hiermee dat men door deze kunst geen beeld kreeg, men kon zich er niet aan vast houden. Paradoxaal genoeg is de aanpak van de nazi's uiterst modernistisch. Het regime van de nazi's was dualistisch: aan de ene kant streefde ze naar een identiteit met onveranderbare geschiedenis en aan de andere kant waren ze voor snelle vooruitgang (denk aan de introductie van de Volkswagen)
Speer zocht in zijn architectuur, volgens de ideeen van de Fuhrer, naar een bepaalde zuiverheid. Wat volgens Hitler 'het vrouwelijke' is, wordt vermeden in de ontwerpen van Speer: wanorde en chaos waren uit den boze. En ook weer de modernisten zochten naar een zuiverheid. En deze zuiverheid kennen we nog altijd. Bijvoorbeeld de bewerkte foto's op billboards die streven naar zuivere lichamen en een wereld waar iedereen blij is.
Je kunt je afvragen of we onze ogen sluiten voor bepaalde zaken. Het is op zijn minst merkwaardig te noemen dat Hitler en Speer naar Parijs zijn afgereisd om de stad te beoordelen in verband met sloopplannen, terwijl de oude president van de V.S. George Bush samen met een aantal sterarchitecten de architectuur in Irak op waarde is gaan schatten in tijden van oorlog.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten